Columns van Jaap Haasnoot in de Katwijksche Post

Feiten en meningen over zaken die van belang zijn in Groot Katwijk

5 maart 2013

Het algemeen belang ? Dat maak ik zelf wel uit !



Omdat ik het een erg belangrijk onderwerp vind ben ik weer eens op de tribune van de politieke arena geklommen om de behandeling van de nota “Katwijk in de kern” te volgen. Alhoewel het een breder pakket van maatregelen betreft is het hoofdonderwerp van discussie steeds of er nieuwbouw voor de centrumbibliotheek moet worden gepleegd. Ook de koppeling van de centrumbibliotheek met een zaaltje met ongeveer 200 stoelen waarin (culturele) voorstellingen kunnen worden geprogrammeerd is onderwerp van het debat. Er is daarbij ook een relatie met het particuliere en overigens zeer ongezellige zalencomplex Tripodia waarin de gemeente subsidie  stopt om culturele voorstellingen mogelijk te maken.

Op zichzelf is een kritische beschouwing van gemeentelijke initiatieven waarmee veel geld gemoeid is een goede zaak. Politici hebben soms de neiging om met belastinggeld te strooien alsof het hun eigen centjes zijn. Natuurlijk hebben ze daarbij de beste bedoelingen maar het blijven natuurlijk mensen die vaak hun eigen particuliere “hobby’s” willen uitleven of die uitsluitend hun eigen specifieke achterban willen verblijden. Daarmee kom je op de vraag wat het “algemeen belang” is en welke “kerntaken” een gemeentelijke overheid in de eerste plaats in de lucht zou moeten houden. Dat zijn moeilijke keuzen en voor dat bestuurlijke werk hebben we als burgers de politiek ingehuurd. Daar gaan we een volgende keer nog wel wat meer over schrijven want in een teruglopende economie moet ook de gemeente de broekriem aanhalen. Het is in die situatie erg belangrijk wat je nog wel of niet meer doet en waar je de lasten legt om de kerntaken van de gemeente te kunnen blijven uitvoeren.


Terug naar ons onderwerp, de openbare bibliotheek, een club met 18.000 leden in Katwijk. Ik denk dat de verzamelde voetbalclubs blij zouden zijn als ze zoveel leden zouden hebben. Waarmee ik maar wil zeggen dat deze instelling een groot bereik heeft en voor vele inwoners van alle leeftijden en van alle gezindten een nuttige functie vervult. Ik las net dat de bibliotheek van Amsterdam de meeste bezoekers heeft (4,1 miljoen) van alle culturele instellingen in die stad. Het zal in Katwijk niet veel anders zijn. Daaruit kunt u afleiden dat de bibliotheek de klanten blijkbaar iets te bieden heeft.

 In de gemeenteraad probeerden met name mevrouw Kuijt (CU), mevrouw van Ginkel (rinkel de kinkel ex VVD) en de heer de Mol (nog steeds VVD) met allerlei argumenten de bibliotheekplannen beentje te lichten. Ze hadden er zo te horen zelf gewoon geen zin in c.q. ze hebben er geen publiek geld voor over en dus vinden ze dat de andere burgers er (in de voorgestelde vorm) ook niet van mogen genieten. Mevrouw van Ginkel verklaarde openlijk dat ze liever heeft dat de parkeertarieven verlaagd worden dan dat er geld in de bibliotheek wordt gestoken. Een populaire stok om de bibliotheek te slaan bleek verder het digitale slaghout te zijn. De tegenstanders redeneren simpel. Informatie komt steeds meer digitaal beschikbaar, dus verdwijnt het boek en dus heb je helemaal geen bibliotheek meer nodig. De simpelheid van die gedachte heeft een zekere aantrekkelijkheid maar is daarmee nog niet waar.

Ten eerste komen er maar weinig toekomstvoorspellingen uit. Ten tweede zie je dat de bibliotheek ook mee kan bewegen met de veranderingen in de samenleving. Ik zie dat er ook in de Katwijkse bibliotheek vernieuwingen plaatsvinden waarbij men zich bijvoorbeeld richt op specifieke doelgroepen met specifieke behoeften. Er worden dingen gedaan voor bejaarden en voor peuters en de relatie met het onderwijs wordt versterkt. De functies van de bibliotheek veranderen dus mee maar sommige raadsleden hebben blijkbaar een beeld voor ogen van het ouderwetse boekenmagazijn. Vorige week stond er nog een groot artikel in het dagblad Trouw waarin een nieuwe trend binnen het bibliotheekwerk werd gesignaleerd. Scholieren gaan er massaal hun huiswerk zitten maken omdat de ambiance daarvoor er beter is dan thuis. In Katwijk heeft de bibliotheek op dit terrein al de activiteit “Skoolzone”. Elke woensdagmiddag kunnen kinderen die een werkstuk moeten maken terecht in de vestiging Katwijk aan den Rijn om met ondersteuning van bibliotheekpersoneel te werken aan hun opdrachten. Ze kunnen met de PC werken (b.v. presentatie maken) en gebruik maken van de aanwezige literatuur en online diensten. Voor meer informatie over de zich evoluerende maatschappelijke functie van de openbare bibliotheek kunt u hier een artikeltje vinden uit de Volkskrant van 1 maart j.l..


De heer van Duivenvoorde (CDA) had een afgewogen en onderbouwd betoog. Helaas citeerde hij recente plannen van de Hbo-instelling InHolland die denkt dat ze alle lesmaterialen en boeken in de nabije toekomst wel digitaal kunnen verstrekken. Ik zou een beetje uitkijken om InHolland als voorbeeld aan te halen omdat dit kort samengevat een soort rampenwinkel is waar de laatste tijd weinig goed is gegaan. Ze zitten in ernstige financiële problemen want de studenten gaan liever naar andere instellingen en dus denken ze te kunnen bezuinigen op hun schoolbibliotheek. Ik zou zeggen: “eerst zien, dan geloven”. In plannen maken zijn ze erg goed in onderwijsland, zodra de onderwijskwaliteit gaat stijgen wordt het tijd om ze serieus te nemen. Van Duivenvoorde maakte als een van de weinigen ook een koppeling tussen de plannen in "Katwijk in de kern" en de politiek-maatschappelijke opvattingen van zijn partij. De plannen kunnen een bijdrage leveren aan de versterking van de cohesie in onze lokale samenleving is mijn korte samenvatting hiervan. Goed gedaan jochie !

Matthijs van Tuijl (PvdA) krijgt van mij de gevatheidsprijs voor een opmerking die ik in verband met jonge lezertjes hier niet kan herhalen. Marcel van Tol (Gemeentebelangen) liet vooral zijn gevoel en hart spreken. Dat leverde een mooi, eerlijk gemeend en vooral enthousiasmerend betoog op waar een Amerikaanse dominee jaloers op kon zijn. Ook voor hem dus een eervolle vermelding. Wim van Duyn (SGP) had een stevig verhaal over de procesaspecten en de financiële kanten aan de zaak. Dit stuk was duidelijk geïnspireerd door zijn collega Remmelzwaal als ik een gokje mag wagen.

De plannen van de gemeente Katwijk neem ik vooralsnog een stuk serieuzer dan die van InHolland. Ik zie dat men in de plannen bezuinigt op de logistieke kant van de business. Het uitlenen van boeken verloopt grotendeels  geautomatiseerd en met beperkte inzet van baliepersoneel. Omdat de exploitatie goedkoper moet gaat men naar een soort “spoke and hub” structuur waarbij alle functies met hogere toegevoegde waarde vanuit de hoofdvestiging worden georganiseerd. De drie vestigingen in Valkenburg, Rijnsburg en Hoornes worden qua personeel “lean” opgezet en qua huisvesting gecombineerd met gemeenschapshuizen. Een slim concept. Op dezelfde wijze is het slim om de centrale vestiging te combineren met het cultuurpodium. Het is duidelijk dat je dan veel dingen samen kunt doen, van conciërge via verwarming tot de koffieautomaat. Ik heb me er erg over verbaasd dat in vorige sessies van de gemeenteraad de burgemeester dit soort evidente voorbeelden van bedrijfsmatig werken moest verdedigen tegenover mensen die blijkbaar weinig notie hebben hoe je activiteiten in bedrijven en instellingen het beste organiseert. De bibliotheek is ook gewoon een bedrijf waarin een team van mensen samenwerkt aan een hele verzameling taken. Dat je daarvoor een vergaderzaal nodig hebt behoeft toch nauwelijks uitleg zou je denken. En het lijkt me erg handig als je niet voor elk werkoverleg of informeel contact naar een ander dorpsdeel moet afreizen in het geval er een apart hoofdkantoor in Rijnsburg zou zijn, wat een idee is van mevrouw Kuijt en waarin gelukkig niemand wat ziet.


Alles overziende heeft het echter niet veel zin om met rationele argumenten in te gaan tegen de weerstand van de tegenstanders. Ik geloof dat je het zo moet zien. Men heeft er geen zin in, voelt er niks voor omdat men zelf weinig heeft met een bibliotheek, en gaat vervolgens argumenten zoeken die bij dit weerstandsgevoel passen. Zo is het inmiddels duidelijk dat de heer de Mol van de VVD een soort Teaparty aanhanger is. Hij wil een overheid die zo onzichtbaar en goedkoop mogelijk is en wil dat de burgers hun zaakjes zoveel mogelijk zelf regelen. Het is een vorm van egocentrisme van mensen die voldoende middelen hebben om zichzelf te redden en die liever niet via de belasting willen bijdragen aan het beschikbaar stellen van voorzieningen aan mensen die zichzelf wat minder goed kunnen redden. De economische crisis brengt echter steeds meer mensen in de positie dat ze ongewild afhankelijk worden van openbare voorzieningen. Dat zijn echt geen zakkenvullers of free riders want die moet je elders zoeken. In die afkeer van overheidsingrijpen is men overigens bij de VVD niet consequent want als het er om gaat een zinloze weg (verlengde Laan van nieuw Zuid) of een zinloze zeejachthaven aan te leggen, een voorziening waar niemand om gevraagd heeft, en waar geen markt voor is en waar ook nauwelijks mensen van profiteren, stort men met liefde ons belastinggeld in een bodemloze put.

Alhoewel, dat geld lost dan natuurlijk niet op maar komt in de zakken van neringdoenden die waarschijnlijk tot de achterban van de VVD behoren. Omdat ik nu behoorlijk begin af te dwalen, of van het pad begin te raken zoals sommigen zullen vinden, lijkt het me beter om deze gedachtestroom eerst maar eens even te laten bezinken. Ik ga dus nu een rustgevende gedichtenbundel of kalmerend CD’tje uit de bibliotheek halen.

23 februari 2013

Column 3: Blitzkrieg



Aardbeving bij VVD Wassenaar wel geregistreerd

Als zich binnen de Katwijkse politiek aardbevingen met Groningse proporties voordoen, zoals recent bij onze eigen VVD, dan heb je als kolomvuller van het lijfblad van de fine fleur in Groot Katwijk eigenlijk geen keus meer. Ik moet u dus nu gaan bijspijkeren over de kwestie “van Ginkel”. Liever zou ik net als de vorige keer weer wat geschreven hebben over de verlengde Laan van Nieuw Zuid of de verlengde Westerbaan wat precies hetzelfde is. Maar dat stukje gaat op de plank en dat is ook wel een beetje symbolisch voor dat droomproject dat waarschijnlijk voor eeuwig op dezelfde plank als de expatwoningen zal blijven rusten. Wat in het vat zit verzuurt niet moeten de voorstanders maar denken.

Goed de VVD dus, een partij die recent groter gegroeid is in Katwijk en die daarom met vijf zetels een echte wethouder mocht leveren. Over de vraag of de heer Udo echt de juiste man op de juiste plaats is wordt verschillend gedacht. Feit is dat de VVD fractie zelf vond dat de fractievoorzitter in ieder geval niet de juiste persoon was voor het warm houden van haar raadszetel. Zij kreeg dus de onvriendelijke mededeling om die positie zo snel mogelijk te verlaten. Of die actie samenhangt met haar kritiek op wethouders, op de aantrekkelijkheid van haar zetel voor derden, of met gebrek aan samenwerkingsvaardigheden binnen de VVD is onduidelijk. Ik hou u vanwege het blitzkriegkarakter van de ontwikkelingen op de hoogte via het digitale verlengstuk van deze hypermoderne column dat op het adres http://jaapspijkert.blogspot.nl/ is gevestigd.


Een van de sleutelspelers in de Katwijkse VVD soap is de heer Toon Stegmann die inmiddels vier plaatsen is opgeschoven in het Mens Erger Je Niet spel. Hij is nu de nieuwe VVD chef en wist over het bedrijfsongeval te melden dat mevrouw van Ginkel zelfstandig uitspraken had gedaan over politieke kwesties zonder voorafgaande toestemming. Inmiddels weten we dat Stegmann zelf op eigen houtje op wethoudersjacht is geweest in Oegstgeest. Het klonk alsof mevrouw van Ginkel eigenlijk alleen maar dingen had mogen zeggen waar de heer Stegmann het mee eens was. Stegmann dacht dat dit bij alle bedrijven de gebruikelijke gang van zaken zou zijn. Wat zijn dat voor bedrijven ? Het beeld dat nu naar buiten komt is dat het bij de VVD vooral om de baantjes gaat. En Anita van Ginkel was blijkbaar moeilijk onder controle te krijgen door een liberale collega die zelf ook wel eens de baas wilde zijn.

Ik begrijp heel goed dat de heer van Kruistum van het CDA daarom nu moeilijke tijden doormaakt. Stel je voor dat de CDA fractie ook ideeën gaat krijgen en dat hij moet gaan leren om te luisteren. En dat hij niet lekker zijn eigen zin zou kunnen doen is al helemaal een spookbeeld voor deze “doener”.

Dat krijg je nou als er een “Katwijkse Lente” uitbreekt, alles wordt anders.

Deze column is eerder geplaatst in de Katwijksche Post d.d. 21 januari 2013

15 februari 2013

Mag het een onsje minder slager ?



Gisteren was er een enerverende raadsvergadering in combinatie met een voorafgaande commissievergadering. De contrasten konden niet groter zijn. Aan de ene kant zagen we benepenheid en kruidenierende tegenstribbelaars. Aan de andere kant zagen we opportunisme, verraad en om zich heen slaande afrekenaars. Kan het de volgende keer een onsje minder slager ?

Ik vind het in het algemeen de taak van een columnist of blogartiest om wat betreft  lokale politieke zaken een kritische houding aan te nemen. Wat goed gaat hoef je niet te stimuleren en het is zelfs gevaarlijk en contraproductief om dat te doen. Immers, de bestuurders gaan denken dat ze het aardig doen, gaan vervolgens naast hun schoenen lopen en daarna fouten maken. We kennen dat uit de voetballerij. De goede dingen moet je dus in stilte laten rijpen om er daarna van te genieten. Dat kennen we uit de oenologie. Dat laatste heeft niets met de VVD te maken maar is de wijnbouwtechnische wetenschap waarin ik ben afgestudeerd aan de universiteit van Aarlanderveen.

Nu toch even, en geheel tegen mijn principes, een veer steken op een bepaalde plaats in het College van B&W der gemeente Katwijk. De gemeente Katwijk is de uitdaging aangegaan om enerzijds een bezuiniging te realiseren in het bibliotheekwerk en tegelijkertijd te proberen om hier een kwaliteitsslag te maken. Het beleidsproduct dat dit moet bewerkstelligen is neergelegd in de nota “Katwijk in de kern”.
 

Ik moet toegeven dat ik, en dat gaat geheel tegen al mijn natuurlijke reflexen als blogartiest in, hier laaiend enthousiast over ben. Er zijn een paar kanttekeningen in de marge. De locatie van een centrale BiebXL die onderdeel van de brede plannen uitmaakt is nog niet openbaar gemaakt. Daar kan dus nog iets fout gaan. Verder lijkt het mij verstandig om de kleine zaal die bij de BiebXL wordt ingebouwd tevens te bestemmen als Tv-studio voor RTV Katwijk. Maar het zal in de uitwerking wel blijken wat men er in de praktijk van maakt. Het idee achter de BiebXL is echter steengoed. Ik ga dat een van de volgende keren nog wel uitleggen en verder de hemel in prijzen. En als men die BiebXL niet verscholen in de zeereep bovenop de parkeergarage bouwt maar op de gouden grond van Riche (het woord zegt het al) dan kan het zijn dat ik enige kanttekeningen maak. Maar verder, Chapeau voor het college en de adequate manier waarop het onderwerp door burgemeester Wienen voor het voetlicht werd gebracht.

Vooralsnog wil ik alleen even kwijt dat ik nogal teleurgesteld ben over de benepen houding van enkele commissieleden. Ik hou het even bij deze constatering en noem verder geen namen want ik ken mezelf. Voordat ik het weet laat ik me weer door mijn enthousiasme meeslepen en ga ik allerlei terminologieën gebruiken waar ik later weer spijt van heb. En in het ergste geval haal ik er net zo makkelijk de oorlog even bij. Dus mondje dicht en zelfcensuur is hier het beste recept.

Dan nu nog even iets over de tegenhanger van de benepenheid, een exuberante zelfvernietigingsact van de VVD, waarschijnlijk aangedreven door sentimenten die samenhangen met het narcisme dat ik in de vorige blogaflevering uit de doeken heb gedaan. Ik denk dat de gemiddelde burger (dat ben ik dus) uit de enigszins misselijkmakende voorstelling de volgende conclusies kan trekken:

  1. Anita van Ginkel is een beetje een ongeleid projectiel;
  2. Toon Stegmann wil heel graag de baas spelen;
  3. Anita en Toon komen beiden tekort aan elementaire samenwerkingsvaardigheden;
  4. De omringende fractie en bestuur zijn niet in staat geweest om een conflict in te dammen of te voorkomen.
Als bijvangst van de gedachtewisseling die beide kampen in het openbaar hebben gepleegd weten we nu iets meer van hoe het er achter de schermen tijdens de collegeonderhandelingen is toegegaan. Het hoofd van wethouder Binnendijk werd opgeëist, een Oegstgeester kandidaat werd gelanceerd om wethouder Udo te vervangen en meer van dat fraais. Vervolgens ontkennen allerlei betrokkenen achteraf glashard dat ze ergens weet van hebben. Ook wethouder Udo die bij het ontslaggesprek (term afkomstig van Toon Stegmann) van Anita van Ginkel aanwezig was bezweert bij hoog en bij laag dat hij overal volledig buiten staat omdat hij geen stemrecht in de fractie heeft. Zullen we er maar over ophouden beste mensen ? Volgende keer maar weer gewoon iets over citymarketing ?

14 februari 2013

Het Ardennenoffensief van VVD Katwijk



Er is weer nieuws van het VVD-front, en dat met een omvang van minstens 1,5 pagina in de Katwijksche Post. Het woord “front” is wel van toepassing want de koude oorlog is inmiddels opgevlamd tot een soort Ardennenoffensief. U weet wel dat was een strijd op leven en dood in het decor van een besneeuwd en desolaat landschap onder ijskoude temperaturen. Een soort laatste opvlammende alles of niets poging van de partij die uiteindelijk de oorlog zou verliezen. Deze geschiedenis heeft zich in Katwijk herhaald en de rotzooi is er niet minder om.

De vraag is of dit nog “collateral damage” gaat opleveren, bijvoorbeeld aan wethouders die zich in de buurt bevonden van de titanenstrijd binnen de lokale VVD. Misschien weten we dat vanavond al want er is vandaag een raadsvergadering gepland. De hamvraag bij dit soort kwesties, en  dat weet u sinds de basisschool, is “Wie is er begonnen ?”. Ik ben er gelukkig niet bij geweest maar het lijkt er toch op dat de heer Toon Stegmann als aanstichter van de ongeregeldheden moet worden aangemerkt. Daarmee is nog niet de vraag beantwoord of hij terecht begonnen is om de poten onder de stoel van Anita van Ginkel weg te zagen. Ik denk dat het nog te vroeg is om daarover een (subjectief) oordeel uit te spreken. In ieder geval is het zo dat ik de indruk heb dat de overige leden van de fractie moeten worden gekarakteriseerd als passieve meelopers of figuranten. Maar ik kan het natuurlijk mis hebben.

Misschien word ik nog snel lid van de VVD want ik mag toch hopen dat de leden de echte feiten te horen zullen krijgen. Met name de rol van onze troetelallochtoon Thijs Udo zou ik wel eens wat beter uitgelicht willen zien. Gebruikt hij de kwestie Anita om het eigen minder succesvolle functioneren te camoufleren ? Het zou zo maar kunnen. Of moest iemand een tegenstander uit de weg ruimen of een oude rekening vereffenen ?

De VVD is altijd een beetje de partij geweest van het eigenbelang en heeft zijn kiezers ook altijd proberen aan te trekken door op het sentiment van de hebzucht in te spelen. Onze chef Mark Rutte kwam aldus bij de vorige verkiezingen nog met de beloofde maar nooit gekregen  bonus van 1000 euro op de proppen. Het is dus niet zo vreemd dat er bij de partij van Ikke Ikke Ikke egoproblemen optreden. In een extreme vorm leidt egocentrisme tot narcisme en dan zijn de rapen gaar. Mevrouw van Ginkel hint hierop door de informatie die ze aan de pers verstrekte.


Narcisme is een persoonlijkheidskenmerk van aanhoudende zelfliefde, iets dat in ons allen schuilt in meerdere of in mindere mate. Karakteristieken zijn ijdelheid, dominantie, egoïsme, gebrek aan empathie, zelfachting en zelfvertrouwen.


Om te zien of de VVD fractie getroffen is door het ziektebeeld van het narcisme bestuderen we een recent proefschrift waarin Antoinette Rijsenbilt promoveerde aan de Erasmus Universiteit van Rotterdam. Hier kunt u er meer over lezen. Rijsenbilt heeft een instrument ontwikkeld waarmee je het narcistische gedrag van “baasjes” kunt scoren en ziet een duidelijk verband met de prestaties van organisaties. Een beetje narcisme kan geen kwaad of kan zelfs helpen maar teveel narcisme is dodelijk voor organisaties. Als voorbeeld noemt ze topmannen als Cees van der Hoeven en Rijkman Groenink en de destructieve gevolgen van hun optreden.

Een andere uitkomst van haar onderzoek is dat bestuursvoorzitters alles op alles zullen zetten om hun positie en status te behouden (of te verwerven J.S.). Tenslotte stelt Rijsenbilt dat het onder andere de interne organisatie is die Zonnekoninggedrag kan beteugelen. Narcistische bestuursvoorzitters echter, zullen ervoor zorgen dat de tegenkracht van andere bestuursleden afneemt. Een andere uitspraak in het proefschrift is : “om aandacht te trekken vertonen narcistische bestuursvoorzitters “opzienbarende acties”, die volgens Rijsenbilt een spoor achterlaten en duidelijk zichtbaar zijn voor de buitenwereld”.

Aan u lezer nu de schone taak om de bruggetjes met de vuile oorlog binnen de VVD Katwijk te slaan.