Het Zeehos in de gemeenteraad

In de laatste column in de Katwijksche Post heb ik aandacht geschonken aan de momenteel weer actuele kwestie rond de bebouwing van het Zeehosterrein. Vanwege de beperkt omvang van de column kon ik slechts een paar aspecten aanstippen. Op 16 mei a.s. bespreekt de Gemeenteraad van Katwijk dit onderwerp. De vereniging van burgers die de plannen van het College van B&W c.q. de zorginstelling Raamwerk bestrijdt heeft een brief aan de gemeenteraad gestuurd die ik hierbij publiceer omdat hij nogal onthullend is in mijn ogen. Ik zie allerlei dwarsverbanden met andere kwesties zoals de voorgenomen bebouwing van het voormalig Vliegveld Valkenburg en de plannen om in Katwijk een zeejachthaven te realiseren.

Ik raad u aan om uzelf de volgende twee vragen te stellen tijdens het lezen van dit relaas:

1. Welke bestuursstijl van het Dagelijks Bestuur van de gemeente Katwijk komt uit het stuk naar voren ?
   
2. Welk bestuurlijk of ander kompas wordt door het Dagelijks Bestuur van onze gemeente gebruikt als men zijn beleid op deze wijze vormgeeft en uitvoert ?

Onder de goede inzendingen wordt een zeekaak verloot.

Brief Vereniging tot behoud van het Zeehosterrein:

Geachte raadsleden,

Naar aanleiding van de beantwoording door Burgemeesters en Wethouders (B&W) en in het bijzonder door Wethouder D. Binnendijk van de door raadsleden gestelde schriftelijke en mondelinge vragen inzake de Uitwerking fase 2 Zeehospitium (2013- 003599) wenden wij ons tot u. Wij hebben helaas moeten constateren dat een aantal antwoorden inhoudelijk onjuist is. Lettend op het feit dat u zich binnenkort een belangrijk oordeel moet vormen over de ingrijpende wijzigingen in het Masterplan van het Zeehos achten wij het van evident belang dat u over de juiste informatie beschikt. Daarnaast verdient het naar onze mening aanbeveling om een aantal antwoorden te voorzien van enige achtergrondinformatie waardoor deze antwoorden in de juiste context worden geplaatst. Tot slot stellen wij u enkele vragen in de hoop dat ook die zullen bijdragen tot een zorgvuldige en evenwichtige belangen afweging.

1. Motivatie van het voorstel tot wijziging van het Masterplan

 1. In de informatieve vergadering van de commissie op 18 april j.l stelde de wethouder dat de keuze eenvoudig is. In feite zijn er maar twee smaken, als het gaat over de wijziging van het Masterplan Zeehospitium: wie tegen deze wijzigingen ( meer nieuwbouw, hogere bouw, andere zichtlijnen) is, dupeert niet alleen Het Raamwerk in zijn financieel moeilijke situatie , maar ook de gehandicapte bewoners. Wie dit plan zoals het er ligt accepteert, bewijst de gehandicapten een dienst. Deze twee smaken- opvatting is echter onjuist:

1.1 Zorgzwaartebekostiging

In 2006 nam de toenmalige Minister van VWS een besluit dat ook de gehandicapte bewoners op het Zeehosterrein raakt: de zorgzwaartebekostiging. Iedere gehandicapte krijgt een bij zijn handicap passend bedrag, zorgzwaartepakket geheten, waarmee hij of zij zorg kan inkopen. De Minister heeft nadrukkelijk vastgelegd dat dit zorgzwaartepakket persoonsvolgend is – dwz. het zorgzwaartepakket is direct gekoppeld aan de individuele cliënt en niet aan de instelling die de zorg levert.

Een lichamelijk gehandicapte die altijd in een zorginstelling verbleef – dus intramuraal- en nu in een appartement woont op het instellingsterrein is dankzij zijn zorgzwaartepakket niet verplicht zijn zorg te betrekken van de vroegere intramurale zorgaanbieder. Hij kan ook een andere zorgverlener kiezen.

1.2 Een zorginstelling in financiële problemen

Dit persoonsvolgend karakter van een zorgzwaartepakket is van groot belang wanneer een zorgverlenende instelling in financiële problemen geraakt. In antwoord op Kamervragen stelde de staatssecretaris van VWS in zijn brief van 9 april 2013 daarover: “In geval van faillissement of financiële moeilijkheden van een AWBZ instelling dient het zorgkantoor de continuïteit van de zorg te garanderen. De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) houdt daar toezicht op”. Iets verder in zijn brief schrijft de staatssecretaris: “Zorgkantoren zijn als eerste verantwoordelijk voor de continuïteit van de zorg. Uitgangspunt daarbij is, dat de zorgkantoren de continuïteit van de zorg voor de patiënten waarborgen, niet voor de zorgaanbieder”. De continuïteit van de zorg voor de cliënten van Het Raamwerk wordt sinds 2006 derhalve door de overheid gegarandeerd, ongeacht financiële problemen waarin Het Raamwerk al dan niet verkeert en staat dus los van uw besluit over de voorgestelde wijziging van het Masterplan.

1.3 De woonsituatie van de gehandicapten

De twee smaken-opvatting van de wethouder is evenmin van toepassing op de woonsituatie van de gehandicapte bewoners op het Zeehosterrein. De appartementen waarin zij wonen zijn ten dele eigendom van de Amsterdamse woning corporatie Rochdale en ten dele in het bezit van de Katwijkse woningcorporatie Dunavie (Zeehosgetij, Juni 2009, p. 3 / Katwijkse Post, 6 juli 2011). Krachtens Art. 70 en 70c van de Woningwet kan Het Raamwerk niet zelf zorgappartementen bezitten en verhuren; het kan hooguit als tussenpersoon fungeren tussen woningcorporaties en de gehandicapte huurders in hun zorgappartementen op het Zeehosterrein. Voor de continuïteit van hun woonsituatie zijn de gehandicapten dus afhankelijk van het beleid van de woningcorporaties Rochdale en Dunavie en niet van de financiën van Het Raamwerk en de uitvoering van het Masterplan 2004 in de nu voorgestelde gewijzigde vorm.

Kortom, het twee smaken-menu van de wethouder, combineert zaken die niets met elkaar te maken hebben en is alleen al daarom onjuist. Het gaat niet om het veilig stellen van zorg aan gehandicapte bewoners, maar om de financiële belangen van Het Raamwerk als projectontwikkelaar.

2. De ingrepen in het Masterplan worden uitsluitend gemotiveerd met een verwijzing naar verslechterende marktomstandigheden (nr. 2, nota 2013-003599) voor de projectontwikkelaar, Het Raamwerk. Wanneer een beroep daarop voldoende is om de gemeente haar ruimtelijke ordening te laten aanpassen zal daar zeker precedentwerking van uit gaan wanneer burgers aanpassing van een bestemmingsplan vragen om via verbouwing de waarde van hun woning in stand te houden. De wijzigingen van het Masterplan zijn louter beargumenteerd met een rapport van een makelaarskantoor. De wethouder vermeldde daarbij in zijn beantwoording van de vragen niet dat dit rapport is geschreven in opdracht van de projectontwikkelaar. Er is geen onafhankelijk onderzoek gedaan.

2.1 Het is op zijn zachtst gezegd onwaarschijnlijk dat de voorgestelde wijzigingen daadwerkelijk zullen leiden tot snellere verkoop: de markt zit momenteel op slot. Daarbij blijft het een grote vraag of en wanneer de markt weer aantrekt en of de woningen conform het gewijzigde Masterplan dan wel verkoopbaar zijn. Wij hebben de cijfers van Funda en NVM geraadpleegd.

Hieruit blijkt dat er thans (per 25 april 2013) 281 appartementen van € 300.000,- en duurder te koop staan in de gemeenten Noordwijk, Katwijk en Wassenaar. Daarvan zijn er 144 nieuwbouw appartementen. 88% van de nieuwbouw appartementen staat langer dan 6 maanden te koop In de periode 3/5/2012 tot 12/3/2013 zijn er 11 nieuwbouw appartementen duurder dan € 300.000,- verkocht. Gemiddeld 1 per maand. De voorraad betreft 144 nieuwbouw appartementen duurder dan € 300.000,-, hetgeen neerkomt op een voorraad voor de komende 12 jaar!

2.2 Wij constateren op grond van bovenstaande gegevens dat er nu feitelijk geen marktvraag is en dat er in onze regio ook bij een aantrekkende markt nog voldoende voorraad is (bestaande bebouwing buiten beschouwing gelaten) Het argument dat het een unieke locatie betreft is betrekkelijk daar uiteindelijk elke locatie uniek is. Echter waarneer gekeken wordt naar locaties met zeezicht wordt ook duidelijk dat ontwikkeling van appartementen in Noordwijk eveneens stagneert. In Noordwijk staan 80 nieuwbouw appartementen te koop, waarvan een groot gedeelte met zeezicht. Slecht 5 appartementen zijn in de periode mei - december 2012 verkocht, sinds december 2012 niets meer verkocht.

Kortom, de veronderstelde effecten van de wijzigingen van het Masterplan zijn tot

op heden louter gebaseerd op wishful thinking.

B. Specifieke wijzigingen van het Masterplan

3 Bouwhoogte

Ter verdediging van de voorgenomen verhoging van het flatgebouw in deelgebied 2 stelt het college in haar beantwoording (nr. 3, nota 2013-003599) dat ‘een te laag gebouw (..) niet passend (is) bij de beëindiging van de Parklaan’. Dat het college het in het Masterplan voorziene gebouw van 6 lagen kennelijk een ‘te laag gebouw’ noemt is curieus. In 2003/2004 is er voorafgaande aan de vaststelling van het Masterplan juist over de bouwhoogte en massaliteit veel gediscussieerd en onderhandeld. Ook toen is een gebouw met 8 bouwlagen de revu gepasseerd en door uw raad sterk bekritiseerd als te massaal voor deze locatie. De nu voorgestelde verhoging komt effectief neer op meer dan die 8 bouwlagen (plus nog een deels boven het maaiveld uitkomende parkeergarage) neer. De massaliteit neemt toe door het gebouw te draaien en niet langer in het verlengde van de Parklaan te bouwen.

Kortom, de argumentatie dat de in het Masterplan voorziene bouwhoogte ‘te laag’ zou zijn voor deze locatie is misleidend, gaat voorbij aan de opvattingen van uw raad bij de vaststelling van het Masterplan, en is onvolledig (want gaat voorbij aan het draaien van het gebouw).

4 Vlonders, grasbetontegels en natuurwaarde

De begeleidende stukken vermelden dat binnen de in het Masterplan gestelde normen van het verhard oppervlak wordt gebleven (zie ook nr. 6, nota 2013-003599. Niet wordt vermeld dat dit wordt echter bereikt door op grote schaal hout in plaats van steen te gebruiken. Dit zien we vooral bij de woningen aan de Sportlaan waar de vlonders groter zijn dan het oppervlak van de woningen zelf. In totaal is nu 2430 m2 aan vlonders voorzien). Het Raamwerk stelt dat vlonders en grasbetonstenen geen verhard oppervlakte betreffen en zelfs bijdragen aan ontwikkeling van de natuurwaarden.

Kortom, het begrip ‘verhard oppervlak’ wordt opgerekt. Daarbij wordt geen enkele grens aangegeven. Bij welk oppervlakte aan vlonders en grasbetonstenen wordt de natuurwaarde wel aangetast? Mag soms het gehele terrein worden vol gelegd met vlonders en grasbetontegels?

5 Woningaantallen (nr. 8, nota 2013-003599)

De gehele ontwikkeling is door het Raamwerk steeds beargumenteerd vanuit de wens ‘omgekeerde integratie’ op het terrein te introduceren. Vanuit het College Sanering Zorgvoorzieningen is de norm 1:3. Dat wil zeggen 1 persoon met een functiebeperking op 3 personen zonder functiebeperking. Deze norm komt neer op 126 woningen voor de mensen met zorgvraag en 195 woningen voor de markt. Dit is in zo ongeveer alle stukken van het Raamwerk terug te vinden. Een verhoging van het woningaantal voor de markt met circa 12% tot 218 woningen (zoals in de voorgestelde wijziging) leidt tot een verdichting op het gebied dat buiten alle afspraken gaat en de kwaliteit is er niet mee gebaat. Daarnaast wordt nog gesproken over een ‘mogelijke’ verhoging van het aantal woningen voor de mensen met een functiebeperking. Deze mogelijke verhoging betreft ruim 25% (van 122 naar 154)!

Kortom, de wijziging van het Masterplan leidt tot 51 woningen meer dan was afgesproken. De verhouding tussen woningen voor de markt en woningen voor de clienten van het Raamwerk vloeit niet voort uit de normen voor ‘omgekeerde integratie. Het is niet duidelijk waar het van af hangt of de extra woningen voor mensen met een functiebeperking er komen. Het Raamwerk heeft altijd aangegeven de (huur)woningen voor de mensen met een functiebeperking op termijn beschikbaar te willen stellen aan mensen zonder functiebeperking. Het is niet duidelijk of dit ook geldt voor de voorgestelde verhoging van 25%. Het is onduidelijk hoe het college/Het Raamwerk denkt te voorzien in de toenemende parkeerbehoefte die gepaard zal gaan met de uitbreiding van het aantal woningen.

6 Belangen afweging

In de samenvatting van het agendapunt op de agenda van uw vergadering van 18 april noemt het college de voorgestelde wijziging van het Masterplan ‘een plan waarmee rekening is gehouden met de bezwaren van omwonenden’. Dit is onjuist. Met de omwonenden van het Zeehosterrein is geen contact geweest en met hun belangen is geen rekening gehouden. Het is typerend dat bij het onderzoek naar de zichtlijnen alleen is gekeken naar de zichtlijnen vanuit bebouwing op het Zeehosterrein zelf, en niet naar de zichtlijnen vanuit het omringend gebied, bijvoorbeeld vanuit woningen aan de Seinpoststraat, Drieplassenweg en Boulevard.

Kortom, het college heeft in haar besluitvorming uitsluitend de belangen van de projectontwikkelaar en van bewoners op het Zeehosterrein zelf meegewogen, maar niet die van de omwonenden.

Tot slot

Op 1 juli 2004 bent u akkoord gegaan met het Masterplan. Dat was na een uitgebreid traject tot stand gekomen en bevatte al veel pijnpunten met betrekking tot de natuurwaarden van het Zeehosterrein en de belangen van omwonenden. Het Masterplan bevatte nog veel flexibiliteit, maar de randvoorwaarden stonden vast, zo is ons burgers voorgehouden. Nu is de flexibiliteit kennelijk niet genoeg en worden de randvoorwaarden zelf verder opgerekt. Dat vraagt om een gedegen onderbouwing en een hernieuwde afweging van de belangen van de projectontwikkelaar en de natuurwaarden en belangen van omwonenden. Hierboven hebben wij laten zien dat daarvan geen sprake is. Wij doen daarom een dringend beroep op uw Raad om er voor te zorgen dat de Gemeente Katwijk zich een betrouwbare overheid toont inzake de ontwikkeling van het Zeehosterrein.

Met vriendelijke groet,

C.Ch. van den Haspel

A. Stegeman

R. Andeweg

N.B. Jaap Spijkert heeft geen enkele bemoeienis of relatie met de Vereniging tot behoud van het Zeehosterrein. 

Het Raamwerk als projectontwikkelaar

Zullen we het  weer eens over een Masterplan hebben ? Het Masterplan Zeehos is een leuk voorbeeld waarin een paar dure bureaus zich weer eens heerlijk hebben kunnen uitleven. Die bureaus zijn er goed in om onwaarschijnlijk mooie vergezichten te schilderen.  Daar gebruiken ze dan allerlei termen bij die niets of weinig betekenen maar die wel een fijn gevoel geven. Kortom men wil u, of beter gezegd natuurlijk de beslissers in de gemeenteraad, iets verkopen of in de maag splitsen. 

Ach u kent dat wel van de plaatselijke makelaar, een rustiek pand is gewoon een bouwval, en een karakteristiek pand in oorspronkelijke staat heeft geen CV of dubbel glas en staat op instorten. Bij de plannen voor het terrein van het voormalige Zeehospitium wordt een flat van acht verdiepingen geen flat genoemd maar een beeldbepalend markant gebouw. Er komt daar ook nog een groot appartementengebouw pal aan de boulevard waarvan wordt gezegd “Het gebouw staat op de duinen en uit zich als door de natuur gevormd”. Als je dat soort proza leest dan weet je zeker dat je in het ootje genomen wordt. Een mooi stukje landschap met hier en daar een gebouw wordt veranderd in een verstedelijkt gebied met hier en daar nog een beetje groen.

Er zijn enorm veel overeenkomsten tussen de casus Zeehospitium en de kwestie van de zeejachthaven. Ik noem er hier één.  In beide gevallen is er geen vraaggestuurde maar een aanbodgerichte benadering, zoals dat tegenwoordig heet. Het gaat er eigenlijk om dat iemand er een leuk centje aan kan verdienen. Nu is in Nederland commercie niet verboden maar het is wel vreemd als een publiek gefinancierde zorginstelling dat pad opgaat. Het Raamwerk heeft in feite gepokerd met overheidsgeld dat bedoeld was om er zorg mee te produceren. Dat zal allemaal met de beste bedoelingen zijn gebeurd maar daarmee is het nog geen acceptabel gedrag. 

Men heeft er voor gekozen om met ons belastinggeld vastgoedondernemer te gaan spelen. Dit gedrag is vergelijkbaar met de casus van het s.s. Rotterdam in de corporatiewereld of het Amarantis debacle in het onderwijs. De vraag is daarna altijd wie er op de blaren moet gaan zitten. Het valt op dat het College van B&W bij zowel de zeejachthaven als bij het Zeehospitium de oren bijna als vanzelf laat hangen naar de mensen die iets willen dat eigenlijk niet kan. Daarvoor zijn dan vervolgens allerlei kronkels en drogredeneringen nodig om dat beleid te kunnen rechtvaardigen.  Het gevolg is een enorme hoeveelheid kubieke meters stenen waarvan overigens nog steeds niet zeker is of ze verkocht gaan worden. Het geld is immers op ? 

Chapeau voor het Hoogheemraadschap Rijnland dat niet gaat sjoemelen met regels, zich niet verschuilt achter overmacht en wel vasthoudt aan eisen die voortvloeien uit haar missie. Maar ja dat zijn niet-politieke ingenieurs die bovendien niet in kronkels kunnen denken.

Deze column verscheen eerder in de Katwijksche Post d.d. 2 mei 2013.

Takendiscussie: fopspeen of democratie 2.0 ?

Ja die takendiscussie, moet ik daar verder nog wat over schrijven of is dat te makkelijk ? Is het geen belediging van de intelligente lezer van deze rubriek om daar nog drukinkt aan te spenderen ? Of beledig ik daarmee juist de ambtenaren en raadsleden die er met de bovenstebeste bedoelingen hun dure tijd aan besteden ? De lezers hebben mijn advies over die takendiscussie overigens helemaal niet nodig want ze hebben al besloten om er niet aan mee te doen. Uit een geheime peiling die ik hier in de straat gehouden heb blijkt dat men het als een belediging ervaart om wat te mogen roepen over plantsoenen en subsidies terwijl de echte miljoenenkwesties buiten beeld blijven. Hebben de initiatiefnemers de zaak van tevoren wel goed doordacht vraag ik me af ? En is er wel een exit-strategie ?

Stel nou dat er 20 Gerard Joling aanhangers gaan roepen dat we de subsidie aan de muziekschool wel kunnen afschaffen. En als er dan vervolgens door 30 muziekliefhebbers wordt gezegd dat we de gemeentelijke subsidie aan Gerard Joling beter kunnen afschaffen ? Dan zitten we toch mooi in een impasse en heeft die inspraak weinig nut. Net zoals het uitnodigen van een Gerard Joling als hoofdact op een kroningsfeest een belediging van het Koningshuis is vind ik deze onderschatting van de burger niet getuigen van veel respect. De goedwillende meeprater komt met allerlei mooie bedoelingen en hooggestemde verwachtingen naar de bijeenkomst. Wat gaat hij er straks van terugzien ? Ik geloof niet dat we de oplossing al hebben met deze takendiscussie. Een kater ligt op de loer, en die heet niet Tom Poes.
 

Lekker makkelijk zullen sommigen zeggen. Dan gaan die politici eens het land in om naar de mensen te luisteren en dan is het weer niet goed. Tsja, daar zit natuurlijk ook wat in. Laten we het dan voorlopig maar van de positieve kant bekijken. Ds. Stam heeft ons allen hierbij trouwens de weg gewezen door de vorige keer een stuk positivisme uit te stralen dat zijn weerga niet kent. Ik denk toch dat dit de goede invloed is van onze minister-president of misschien wel van onze eigen burgemeester. Allebei mensen die in staat zijn om zich zo te focussen op de positieve kanten van een zaak dat de soms wat minder fraaie kanten volledig onderbelicht blijven. Zo’n feel good benadering is prima voor van alles. 

Wat zullen we nou kleingeestig blijven zeuren beste mensen, je moet het groot zien en breed laten hangen. En gaat er dan iets mis dan doen we gewoon de belasting omhoog of we bezuinigen hier en daar wat nuttige dingen weg die de mensen net zo goed zelf wel even kunnen opknappen. Verrek nou heb ik het toch weer over de takendiscussie. Eigenlijk was dat niet de bedoeling. Dan de volgende keer maar weer over asfalt waar ze met hun handen van moeten afblijven en ander asfalt dat ze niet door de duinen moeten leggen.

Deze column verscheen eerder in de Katwijksche Post d.d. 18 april 2013.

Geld speelt geen rol

“Geld speelt geen rol” aldus een vooraanstaand inwoner van het stadje Rommeldam, een nederzetting die in veel opzichten model kan staan voor Katwijk. U kende die uitdrukking van Olie B. Bommel natuurlijk al van de takendiscussie in ons eigen stadje. De parallellen tussen Katwijk en Rommeldam met al zijn mysteries, samenzweringen en dreigende rampen zijn op zijn minst opmerkelijk te noemen.  En met enige fantasie zijn ook alle stripfiguren uit de verhalen rond Olie B. Bommel in Groot Katwijk te herkennen.

In zijn laatste boek “Het einde van eindeloos” wordt door Marten Toonder verhaald van de perikelen rond een nieuwe luxe woonwijk “Buitenrommel” geheten. Als u de ontwikkelingen rond de geplande droomwijk op het voormalig vliegveld Valkenburg een beetje volgt dan ziet u de overeenkomsten direct. Ook hier hebben we immers zo’n zompig moerasgebied  waarvoor bovenbazen grootse plannen hebben. 

Burgemeester Dickerdack komt in het verhaal overigens dik in de problemen omdat hij de Raad niet heeft ingelicht over foliant D127. De plannen gaan uiteindelijk niet door omdat ze strijdig zijn met een Vorstelijk Statuut (soort Structuurvisie).  Maar lees het artikel over Valkenburg van de hand van drs. Okke Zielknijper verderop in deze Rommelbode, dan weet u ook meteen welk onderwerp u in de takendiscussie kunt inbrengen.

“Olie B. Bommel en de takendiscussie” zou trouwens een prachtige titel zijn voor een nieuw stripverhaal. Maar dan moeten er wel dubbele bodems in het verhaal zitten. Volgens sommigen is dat inderdaad het geval. Zij zeggen dat bepaalde partijen hun verantwoordelijkheid willen ontlopen nu er bezuinigd moet worden. Die partijen hebben liever dat de burger zelf aangeeft welke taken de gemeente moet afstoten. Over die principiële kant hebben we het later nog wel eens maar zou zo’n takendiscussie ook praktisch gezien kunnen werken ? Luistert u wel eens naar radioprogramma’s waar ongeïnformeerde mensen kunnen inbellen met hun mening over maatschappelijke kwesties ? Nou zoiets wordt zo’n takendiscussie volgens mij. Kun je iets met deze “Friemelpraat en frutsels” , als u mij toestaat Markies de Canteclaer te citeren ? Ik denk dat van Kruistum het volgende antwoord zou krijgen als hij het de Markies zou vragen: “Waarom bedrijft ge die platte grollen toch niet elders, amice?”.

Maar wacht eens even, is de heer van Kruistum met zijn “geld speelt geen rol takendiscussie” dan soms de Katwijkse Olie B Bommel ? Is hij ook een “Heer van stand” die houdt van een eenvoudige doch voedzame maaltijd en rijdt hij in een “Oude Schicht” ? Dat zou allemaal kunnen kloppen, maar aan de rest van de persoonsbeschrijving voldoet hij toch niet want in Wikipedia vindt ik over Bommel het volgende: ”Met zijn onbesuisde acties veroorzaakt hij echter vaak problemen die dan door zijn vriend Tom Poes worden opgelost.”

Deze column verscheen eerder in de Katwijksche Post d.d. 4 april 2013.